- Blog

JES stadslabo blogt...

01/04
blogfoto

Zoom Shape Play Repeat: studiedag op 25 april 2019

Op 25 april organiseert JES een studiedag waarop we enkele JES praktijken rond participatieve stadsontwikkeling bekijken.
Onze medewerker Wolke presenteert er de case 'Hoe bouw je een speelweefsel uit?', we brengen dan het verhaal van ons werk met kinderen en tieners in Sint Gillis tussen 2010-2016.


Wat is een speelweefsel?
(Wolke toont ons een kaart) Een speelweefsel bestaat uit formele en informele speelplekken, die op hun beurt verbonden zijn door routes die kinderen al dan niet (durven) te gebruiken. De focus ligt momenteel heel erg op die verbindingen. Er wordt al langer ingezet op speelvriendelijke parkjes en pleintjes, maar de weg er naartoe is voor kinderen niet altijd evident.



Kan je ons werk in Sint-Gillis kort chronologisch beschrijven?
Op vraag van de Schepenen voor Nederlandstalige Aangelegenheden van de gemeenten Sint-Gillis en Vorst organiseerde Yota! in 2010-2011 een participatief onderzoek rond de vrijetijdsbesteding van tieners. Dat diende als voorbereiding op een nieuw model voor het vrijetijdsaanbod in beide gemeenten, en mondde uiteindelijk uit in bijkomend speelweefsel en een tienerwerking in Sint-Gillis.
We startten met bevragingen en kaartoefeningen, vervolgens zorgden we voor tijdelijke interventies waarmee het speelweefsel ook zichtbaar en tastbaar gemaakt werd.
Na het participatietraject ging JES in andere Brusselse wijken aan de slag, in Sint-Gillis arriveerden inmiddels de bulldozers en de kranen.

Als je terugkijkt naar het traject dat we daar met tal van partners gelopen hebben, kunnen we dan fier zijn op wat er gerealiseerd is?
Zeker wel, als ik vandaag door die wijk loop dan merk ik een grote verbetering. We zien duurzame aanpassingen, aanpassingen die bovendien alle gebruikers van de publieke ruimte ten goede komen.

Wat was de sleutel tot succes?
De dynamiek die ervoor gezorgd heeft dat heel veel mensen (kinderen, kunstenaars , bibliotheekmedewerkers...) voortdurend betrokken zijn gebleven op de realisatie van een speelweefsel.

Wat was de specifieke bijdrage van JES?
Met kinderen en tieners hebben we steeds nieuwe acties ondernomen; participatiemethoden uitgeprobeerd, kaarten getekend, presentatiemomenten voorzien, installaties gebouwd en geëvalueerd... Bovenal hebben we steeds partners opgezocht die zich mee wilden engageren.


Wil dat zeggen dat we een soortgelijke aanpak hanteren in andere wijken waar we inmiddels actief zijn?
Dat is zo, en een merkwaardig effect is dit: wanneer we een project afronden, dan worden jongeren vragende partij om opnieuw de bedrijvigheid en het mede-eigenaarschap te beleven die er tijdens het participatietraject was. Ze vinden het jammer dat het opnieuw rustig wordt en ze enkel terug kunnen deelnemen aan activiteiten.

Wat vertel je op de studiedag van 25/04?
Ik reflecteer met de deelnemers rond speelweefsels, hoe je ze tot stand brengt en wat hun meerwaarde is. We maken ter plekke bovendien een wandeling, zodat we kunnen laten zien wat er in Sint-Gillis allemaal gerealiseerd kon worden.

Zoom Shape Play Repeat op 25 april 2019: info en inschrijvingen

20/02
blogfoto

J´ ai découvert que je n´ai pas besoin du Playstation pour m´ amuser!

Bel´J project JES Brussels

Eind 2018 namen de compagnons deel aan een BEL´j uitwisselingsproject*.

Aangezien één van de doelstellingen van de compagnons het verbreden van het netwerk van de jongeren is, moesten we de insteek voor ons uitwisselingsproject niet ver gaan zoeken. Sommige van onze jongeren weten bijvoorbeeld niet dat JES ook allerlei andere projecten in Brussel heeft. Zo heeft JES een project in Elsene waarvoor we samenwerken met het Franstalige jeugdhuis XL'J. Zij waren zeer enthousiast om onze partner te zijn in dit project.
Het project bestond uit een startdag, 2 weekends en een terugkomdag. Het doel was dat ´Vlaamse´ en ´Franstalige´ Brusselse jongeren elkaar zouden ontmoeten, om van elkaar te leren en elkaars cultuur beter te leren kennen. Want hoewel de jongeren allemaal in Brussel wonen, kennnen ze elkaar niet. Ze behoren tot een andere taalgemeenschap, wonen in andere delen van de stad en ontmoeten elkaar niet zomaar.

Malmedy - "die boswandeling was precies Twilight"

Het eerste weekend trokken we naar Malmedy, ver weg van de stad. Dit zijn onze jongeren niet gewoon. "Sa fait du bien d´etre loin de Bruxelles" was één van de vaak gehoorde uitspraken. Op zo´n moment besef je dat jongeren soms nood hebben om gewoon weg te zijn, om aan iets anders te denken dan aan de routine van elke dag. Tijdens het weekend speelden we een laddercompetitie waarin verschillende talenten aan bod kwamen. Het was een meerwaarde voor de jongeren om elkaar te laten zien waar ze goed in zijn. Er was tijdens dit spel ook ruimte om te werken aan communicatie, durven, vertrouwen, versterken. De jongeren gaven zelf aan: C´est trop marrant, on apprend à se connaitre d´une autre façon of Tu danse trop bien, j´aurais aimé danser comme toi! Tu danse depuis que tu es petite?

De reacties na een wandeling met opdrachten in het mooie bos van Malmedy: "Waah het was super! Ik heb nog nooit zo in de natuur gestapt! Franchement c´était fatiguant mais magnifique! On a pris pleins de photos! Enfête on ne réalise pas que la nature peu vraiment ëtre beau!". Op dat moment besef je welke rol je als jeugdwerker kan spelen. Hen iets anders laten zien, nieuwe ontmoetingen, durven risico´s nemen ...

Om het weekend af te sluiten verlegden we onze grenzen met een hoogteparcours en een deathride. Dit was zowel voor de jongeren als de begeleiders niet vanzelfsprekend ;)! Het was schitterend om te zien hoe de jongeren elkaar vertrouwden. Dat er tijdens het weekend een veilige context gecreëerd is, werd bewezen door hoe goed de jongeren samenwerkten, elkaar motiveerden zowel in Frans als in het Nederlands. Op dat moment was taal, verschil, achtergrond, gewoon niet van belang.

Gent - Ik verwacht dat dit weekend even leuk is als vorige keer in de Ardennen!


Het tweede weekend in Gent lag volledig in handen van de jongeren. Zij kregen, ondersteund door een jeugdwerker, de verantwoordelijkheid en de kans om het zelf te organiseren. Zo gaven we hen de kans om bepaalde competenties zoals plannen, samenwerken, vertrouwen te versterken. De jongeren waren al van het begin enthousiast, iedereen was blij om elkaar terug te zien.

In Gent waren de jongeren onder de indruk van het avondspel in de stad. Sommigen waren er nog nooit geweest. "Enfête y a des belles choses à voir en Belgique, dés fois on n´oublie cela", de meerwaarde van zo'n project is dat ze plaatsen ontdekken waar ze anders nooit zouden komen. Het hele weekend gebruikten we de accommodatie van JES Gent, zo ontdekten ze dat JES veel meer is dan het project waarin ze zelf meedraaien. De jongeren zeiden "JES est partout ou quoi?".

Ook dit weekend was voor de jongeren een verrijking. Sommigen hadden nog nooit voor een groep gekookt of een spel voorbereid. Het was ook mooi om te zien hoe de compagnons een grote rol speelden. Voor hen was deze opdracht niet nieuw, maar ze vonden hun uitdaging in hun rol als grote broer/zus.

Ce que j´ai aimé ce weekend c´est l´ambiance dans le groupe!
Door dit project konden onze jongeren zien dat ze gemeenschappelijke ervaringen en talenten hebben, ook al komen ze uit verschillende gemeenschappen. Ze wisselden spelletjes uit en ontdekten liedjes uit de andere taalgemeenschap. De verantwoordelijkheid die iedere jongere tijdens dit proces droeg hebben ze ook getoond door elkaar te versterken en uit te wisselen.

Soit,

Een boswandeling, een avontuurlijk hoogteparcours in Coo, geschiedenis en pittoreske selfies in het mistige Gent werden gemengd met groepsbindende spelletjes, peer to peer leren, veel vertalen en een giga-kookuitdaging tot een superfijne cocktail en een heerlijke, GEWOON een toffe groep!


*Bel´J ondersteunt groepsuitwisselingen en vrijwilligerswerk over de taalgrens

Youssra Tahiri & Jessica Vosters
Februari 2019


11/01
blogfoto

STEAM in de opleidingen van JES Brussel

STEAM staat voor Science, Technology, Engineering, Arts and Mathematics. Daarmee worden niet enkel domeinen benoemd die aan belang winnen in een snel evoluerende arbeidsmarkt. STEAM staat ook voor een holistische benadering waarbij jongeren een reeks '21th century skills' verwerven zoals programmeren, samenwerken, onderzoeken, creatief en probleemoplossend denken.

Sinds enkele jaren experimenteren we met STEAM-cursussen in een jeugdwerkcontext (Steam Power van JES Gent).

Wij gingen echter praten met twee STEAM-pioniers in de opleidingen van JES Brussel, onze instructeurs Siemon en Bas.

Hoe zijn we in onze opleidingen bij de ontwikkeling van een STEAM-programma uitgekomen?
Onze cursisten hebben een kortgeschoold profiel. Een tijdlang werd reeds nagedacht hoe je de digitale competenties van die doelgroep kan verbeteren. Het louter organiseren van computerlessen leek ons echter een aanbod dat tekortschiet. Het is niet door Word-cursussen aan te bieden dat we onze cursisten voorbereiden op een job in de horeca, de bouw, de logistiek…

Kan je dat verduidelijken? Hoe zien jullie STEAM in de context van JES?
Het vertrekpunt is de vindingrijkheid van cursisten, niet één of ander leerplan. Stel, we willen het afvalprobleem op JES oplossen, hoe kunnen dat dan doen? Er bestaat geen uitgeschreven scenario maar we kunnen wel een beroep doen op elkaar, op het materiaal dat voorhanden is, op de tutorials die we online vinden… De uitkomst is verder niet zo belangrijk. Denk aan een Ikea-kast die geleverd wordt, maar de handleiding ontbreekt. Wij gaan met de cursisten een meubelstuk ontwerpen naar eigen inzicht. Dat het resultaat niet lijkt op de bedoelde kast, doet er dan even niet toe.

Het begint me te dagen. Wat hebben jullie concreet ondernomen?
De ene keer maakten we robots, een andere keer 'Goldberg-' machines die door het hele bouwatelier van JES liepen. Die oefeningen hebben we met verschillende groepen herhaald.



Hoe verliepen die ateliers?
Uiteraard is er eerst wat onwennigheid, sommige cursisten moet je wat sturen 'om er aan te beginnen'. Maar daarna verliep alles in een aangename sfeer en zonder stress. Soms lijkt het wat chaotisch maar dat is niet erg. De jongeren uit onze Oriëntatie Logistiek werkten zelfs door tijdens hun pauze, dat hadden we eerder nog niet meegemaakt.

Gegeven de diversiteit van ons cursuspubliek (soms spreken ze elkaars taal ook niet), is het moeilijk om bronnen te raadplegen en tot samenwerking te komen?
Cursisten gaan op zoek naar gefilmde tutorials op het internet, als die goed gemaakt zijn hoef je niet zoveel Engels te kennen. En dan is er nog het verhaal van Souleymane en Ibrahim. Ze verstonden elkaars taal niet, maar gebruik makend van beeldmateriaal hebben ze wel een hele dag gecommuniceerd en samengewerkt om een robot te maken.

Wat is jullie rol tijdens een STEAM-sessie?
Wij zijn vooral 'niet alwetend'. Maar wanneer onze cursisten blokkeren zoeken we mee naar een oplossing.
En we zorgen ook voor de ruggesteun van gespecialiseerde JES-medewerkers. Zo schakelden we onze programmeur Tom in wanneer we aan de slag gingen met Arduino, een computerplatform waarmee je apparaten kan aansturen.

Zie je cursisten groeien of is het STEAM-traject dat we gelopen hebben (met een tiental atelierdagen in totaal) daarvoor tekort?
STEAM-sessies blijken een schat aan informatie op te leveren wanneer je de cursisten beter wil leren kennen. Zo blijken sommige jongeren alles groots te zien; ze maken van die grote, brute dingen… Anderen kunnen dan weer een lange tijd geconcentreerd blijven werken op de verbetering van een hellingshoek in een knikkerbaan.
Onze belangrijkste taak als begeleider van STEAM is wellicht het observeren van cursisten, het ontdekken van competenties die ze misschien zelf nog niet kenden.

Hoe werken we hier rond verder?
Door te onderzoeken hoe we de STEAM-benadering kunnen implementeren in onze oriëntaties en opleidingen. Dat is een oefening die we hebben voorzien in de komende weken.

Moeten we dan grote STEAM-investeringen doen?
We hoeven geen state of the art uitgerust fablab, maar enkele basisinvesteringen in materiaal dringen zich wel op… En verder denken we ook aan een infrastructuur die we tot 'makerspace' kunnen ombouwen.

We komen binnen een half jaar eens terug. Heb je voor ons nog een inspirerend voorbeeld uit binnen- of buitenland?
www.walhallab.nl


06/12
blogfoto

Bij JES laten jongeren zien tot wat ze allemaal in staat zijn

'Empowered by JES' is de nieuwste publicatie van JES, en daarin zetten we de kracht van vrijwilligerswerk in de verf. We beschrijven hoe JES aan de slag gaat met vrijwilligers, maar bovenal worden die vrijwilligers zelf aan het woord gelaten.


Wij vonden het een goed idee om de rollen eens om te draaien, en we gingen op onze beurt praten met Matthias Van Milders, interviewer en redacteur van de publicatie.


Matthias, hoe kijk jij terug op de interviews?
Met een heel aangenaam gevoel. Na mijn eerste gesprek (met Fatima) dacht ik, het komt wel goed met de wereld. De jongeren die ik interviewde vinden het bijna vanzelfsprekend om zich in hun vrije tijd zo hard in te zetten. En ze doen dat met een erg positieve kijk op hun buurt en op de wereld in het algemeen. Ook het concept van jullie publicatie, een mix tussen interviews en theorie, sprak me direct aan.


Wat is je vooral bijgebleven?
Hoe ver de jongeren al staan op hun leeftijd. Het was de belangrijkste rode draad doorheen de gesprekken. Ze hebben inzicht in zichzelf: ze weten al in sterke mate wat ze willen, waar ze naartoe willen en wat ze belangrijk vinden. En ze kunnen dat onder woorden brengen, dat is heel sterk. Maar ze hebben ook inzicht in de wereld, durven dingen aanpakken, dingen doen ... Bij JES laten ze zien tot wat ze allemaal in staat zijn, waar dat op school niet altijd het geval is.



Wat typeert de JES-vrijwilliger?
Het zijn vrijwilligers waar elke organisatie direct voor zou tekenen: ze zijn erg gepassioneerd, gemotiveerd, complexloos ... Het is zichtbaar dat JES heel wat investeert in haar vrijwilligers. Dat is zeker geen evidentie. Ze leken ook allemaal goed in hun vel te zitten. Sommigen hebben een moeilijke tijd achter de rug. Bij de ene al wat meer dan bij de andere, speelde JES een rol in de kentering daarvan. Liesa vertelt bijvoorbeeld over wat JES in dat opzicht voor haar betekend heeft. De vrijwilligers voelen zich ook allemaal deel van JES, ze identificeren zich met de organisatie.



Toch was er een grote diversiteit tussen de jongeren die ik geïnterviewd heb. Sommigen waren eerder timide, anderen echte praters. Het is duidelijk dat jongeren met een verschillend karakter kunnen aarden in het jeugdwerk van JES. Een buitenstaander kan denken dat je pas JES-vrijwilliger kan worden als je een grote groep stedelijke jongeren de baas kan, maar ook rustige mensen kunnen duidelijk met zo'n groep aan de slag.



Waarom wordt een jongere vrijwilliger bij JES?
De aantrekkingskracht van de activiteiten die je als vrijwilliger bij JES kan doen is groot, ze kunnen echt heel wat coole dingen doen. Het gaat om zaken die daarenboven in het interesseveld van de jongeren liggen én de experimenteerruimte is heel groot. Het is dus vooral ook plezant, vrijwilliger zijn bij JES.



Welke impact heeft vrijwilligerswerk bij JES op de jongeren? Als het over keuzes maken in het leven ging (binnen en buiten JES), verwezen de vrijwilligers vaak naar wat ze deden bij JES, wat ze eruit leerden en de mensen die ze leerden kennen. Zo heeft de ervaring die Gaëtan opdeed op het touwenparcours hem op weg gezet naar een job als boomverzorger.
Vrijwilligers krijgen ook heel wat verantwoordelijkheid, en durven die ook op te nemen. Bijvoorbeeld Fatima die opmerkt dat een meisje van haar vader niet meer naar JES mocht komen en die daarover met hem contact opneemt. Je moet het maar doen, als 21-jarige.



Kijkt JES over de werkingen heen op een zelfde manier naar vrijwilligerswerk?
Alle vrijwilligers gaven, al dan niet impliciet, aan veel vertrouwen te krijgen vanuit JES. Om te experimenteren, maar ook heel concreet. Zo zegt Roland dat hij de sleutel van de studio mee naar huis krijgt. Dat vertrouwen krijgen de jongeren niet altijd in 'de wereld'.



De manier waarop JES laagdrempelig werkt is ook heel belangrijk: iedereen krijgt een kans. Een animatorcursus had Abdo niet bij om het even welke organisatie kunnen volgen, alleen al omwille van de taal. En op JES kan dat wel. Het verschil met bijvoorbeeld een lokale jeugdbeweging die puur draait op vrijwilligers is dat er bij JES ook een professionele begeleider aanwezig is. Het is de jeugdwerker die zegt: we gaan er voor, hoe gaan we dat aanpakken? En dat (ook) met jongeren voor wie dat niet evident is. Kunnen 'doen' is heel belangrijk, en dat maakt het ook voor hen mogelijk.



Om af te sluiten, ze hebben je allemaal echt wel hun verhaal verteld. Heb je daar een truc voor?
(lacht) ik heb in de eerste plaats mijn tijd genomen en naar hen geluisterd. Maar het klopt wel, ze waren heel open en hebben in een korte tijdspanne veel verteld, ook over zichzelf. Voor sommigen is dat ook iets dat ze bij JES geleerd hebben.



Katrien Ponsaerts & Koen Hanssens
december 2018





Lees ook:


2019-04-01
Zoom Shape Play Repeat: studiedag op 25 april 2019
2019-02-20
J´ ai découvert que je n´ai pas besoin du Playstation pour m´ amuser!
2019-01-11
STEAM in de opleidingen van JES Brussel
2018-12-06
Bij JES laten jongeren zien tot wat ze allemaal in staat zijn
2018-10-23
Intro...
2018-10-22
Het ABC van ACB
2018-10-21
Interview met onze medewerkers van het eerste uur
2018-10-19
ACB cijfers
2018-04-26
JES, we hebben een nieuw logo!
2018-04-26
De Waterman wordt JES Sleep Inn
2018-04-25
Fietsvierdaagse voor nieuwkomers wint Gastvrije Award
2018-04-19
Voetbaltoernooi SHOOT! blijft een sterk recept
2018-04-18
Jongeren ontwerpen zitmeubel met buurtbudget
2018-03-01
5.000 m² om maximaal te besteden voor de Brusselaars
2018-02-09
Relaas van een straathoekwerker …
2017-12-05
Compagnons: bruggenbouwers in de Kanaalzone
2017-11-13
J100 in Antwerpen: een plek waar jongeren hun verhaal kwijt kunnen
2017-11-09
Korte Malibranstraat
2017-10-09
Werkpalet zet jongeren op weg naar werk
2017-10-05
NXT: een tussentijdse balans
2017-07-26
Bedenkingen bij het goedgekeurde bijzonder bestemmingsplan Tour & Taxis
2017-05-24
Kinderen Baas
2017-05-05
Dit is hoe onze horeca-instructeur Hilde jongeren warm maakt voor keukenhygiëne en klantenservice
2017-03-28
'Investeren in meisjes is investeren in een sterkere samenleving'
2017-03-27
Aan de slag met NEET's: 'We vertrekken vanuit de sterktes van elke jongere'
2017-03-13
Het gonst in Gent
2017-03-06
Een blik in het leven van een straathoekwerker: dossier Kafka
2017-01-16
Bxl Open View: een digitaal mozaïekverhaal dat Brussel in- en uitademt
2017-01-16
''Ik zie het als mijn plicht om mijn leerlingen uit Rollegem eens te confronteren met een grootstad.''
2016-12-20
Wat wensen kinderen en jongeren voor 2017?
2016-12-08
Column: Van kleverige trappen naar het groene geitenparadijs
2016-11-22
Empowered by JES: onze tips & tricks
2016-10-25
Een sterke stad dankzij een sterk jeugdwerk
2016-10-10
Jongeren besturen zelf hun leerloopbaan dankzij SIM-ME
2016-09-26
"Brussel heeft street talent zat"
2016-09-05
1 jaar arbeidscompetentiebegeleiding voor meisjes: de balans
2016-08-26
Instructrice Sarah: “Geef jongeren het gevoel dat ze echt iets kunnen betekenen.”
2016-06-20
Empowered by JES: Pleinpatrons zorgen voor positieve impact op hun buurt
Zoeken in onze blog